Anestezi Türleri: Lokal, Sedasyon ve Genel Anestezi Arasındaki Farklar

Anestezi türleri nelerdir sorusunun kısa cevabı şudur: Anestezi, bir işlem sırasında ağrı hissedilmemesini sağlayan uygulamaların genel adıdır. Başlıca dört türü vardır: yalnızca küçük bir bölgeyi uyuşturan lokal anestezi, vücudun bir bölümünü uyuşturan bölgesel anestezi, rahatlama ve uyku hali sağlayan sedasyon ve bilincin tümüyle kapatıldığı genel anestezi.

Anestezi Nedir?

Anestezi ilaçları sinirlerin ağrı sinyali iletmesini geçici olarak engeller ya da beynin bu sinyalleri algılamasını durdurur. Etki, kullanılan ilaca ve uygulama biçimine göre küçük bir cilt bölgesiyle sınırlı kalabilir ya da tüm vücudu kapsayabilir.

Sedasyon ile bölgesel ve genel anestezi, anesteziyoloji ve reanimasyon uzmanı hekimlerin sorumluluğunda uygulanır. İşlem boyunca kalp ritmi, tansiyon, solunum ve kandaki oksijen düzeyi izlenir.

Anestezi Türleri Arasındaki Farklar

Lokal Anestezi Nedir?

Lokal anestezide ilaç, işlem yapılacak bölgeye iğneyle ya da krem, sprey, jel biçiminde uygulanır. Bölge birkaç dakika içinde uyuşur; dokunma ve basınç hissedilebilir, ancak ağrı duyulmaz. Kişi uyanıktır ve işlemden kısa süre sonra günlük yaşamına dönebilir.

Uyuşukluk geçene kadar bölgenin ısırılmamasına, yanmamasına ve zedelenmemesine dikkat edilir. Diş hekimliğindeki kullanımına bir örnek Diş Çekimi Sonrası Nelere Dikkat Edilmeli? yazısında yer alır.

Sedasyon Nedir?

Sedasyonda damar yoluyla verilen ilaçlarla kişi rahatlatılır. Hafif sedasyonda kişi uyanıktır ve konuşabilir. Orta düzeyde uyuklar, seslenildiğinde yanıt verir ve işlemi sonradan hatırlamayabilir. Derin sedasyonda uyandırılması güçleşir. Sedasyon çoğunlukla lokal anesteziyle birlikte kullanılır.

Genel Anestezi Nedir?

Genel anestezide damar yoluyla ya da solunum yoluyla verilen ilaçlarla bilinç kapatılır. Kişi işlem boyunca hiçbir şey hissetmez ve hatırlamaz. Solunum çoğunlukla bir tüp ya da maske aracılığıyla desteklenir. Ameliyat bittiğinde ilaçlar kesilir ve kişi derlenme odasında izlenerek uyandırılır.

Anestezi Öncesinde Neler Sorulur?

İşlemden önce yapılan anestezi görüşmesinde aşağıdaki bilgiler istenir. Bu bilgilerin eksiksiz verilmesi, uygun anestezi türünün seçilmesi için gereklidir.

Ameliyat Öncesi Açlık Neden Gerekir?

Sedasyon ve genel anestezi sırasında yutma ve öksürme refleksleri baskılanır. Mide doluysa mide içeriği soluk borusuna kaçabilir ve ciddi akciğer sorunlarına yol açabilir. Bu nedenle işlemden önce belirli bir süre yemek yenmemesi ve içecek içilmemesi istenir.

Süre; işlemin saatine, anestezi türüne ve kişinin sağlık durumuna göre değişir. Sürekli kullanılan ilaçların işlem sabahı alınıp alınmayacağı da bu görüşmede belirlenir. Sağlık kuruluşunun verdiği talimata harfiyen uyulmalıdır.

Anesteziden Sonra Neler Görülebilir?

Sık görülen ve çoğunlukla kısa sürede geçen etkiler şunlardır:

Ciddi alerjik tepkiler ve solunum sorunları gibi ağır komplikasyonlar seyrektir. Risk; kişinin sağlık durumuna, yaşına ve yapılan işleme göre değişir ve işlem öncesinde anestezi hekimiyle konuşulur.

Anesteziden Sonraki İlk 24 Saatte Nelere Dikkat Edilir?

Nefes darlığı, göğüs ağrısı, geçmeyen kusma, yüksek ateş ya da bilinçte bulanıklık olursa beklemeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Sonuç ve Öneriler

Anestezi; lokal, bölgesel, sedasyon ve genel olmak üzere farklı biçimlerde uygulanır. Hangi türün kullanılacağına işlemin özelliklerine ve kişinin sağlık durumuna göre hekimler karar verir.

Güvenli bir anestezi için sağlık öykünüzü ve kullandığınız ilaçları eksiksiz paylaşmanız, açlık süresi gibi talimatlara uymanız önemlidir. Sorularınızı işlem öncesindeki anestezi görüşmesinde sormanız önerilir.

Kaynaklar